De ontslagvergoeding

De ontslagvergoeding, ook wel bekend als de gouden handdruk, is een belangrijk aspect bij ontslag. De volgende onderwerpen zijn van belang:

1. Wel of geen vergoeding
2. Hoogte
3. Fiscale gevolgen van de vergoeding

1. Wel of geen vergoeding
Een ontslag is een vervelende ervaring. Veelal wordt het ontslag ‘gecompenseerd’ door een vergoeding die uw werkgever aan u zal moeten betalen. Deze vergoeding wordt in de meeste gevallen vastgesteld tijdens onderhandelingen tussen de advocaten. Als dit niet lukt, zal de kantonrechter de hoogte van de ontslagvergoeding bepalen.

Let echter op: als de werkgever na het verkrijgen van een ontslagvergunning van het UWV WERKbedrijf de arbeidsovereenkomst opzegt en geen vergoeding aanbiedt, dan is het alleen mogelijk om via een zogenaamde kennelijk onredelijk ontslagprocedure een vergoeding te vragen aan de Kantonrechter.

2. Hoogte
Er bestaan geen wettelijke regels om de hoogte van uw vergoeding te bepalen. Vaak wordt gebruik gemaakt van de zogenaamde kantonrechtersformule. In geval u wordt ontslagen via (toestemming van) het UWV WERKbedrijf dan geldt de kantonrechtersformule niet, tenzij de werkgever u dat wel aanbiedt. 

Klik hier voor een indicatieve berekening van uw ontslagvergoeding.
Let op: het gaat hier om een indicatieve berekening. In verband met de afronding van de leeftijd kunnen er verschillen ontstaan met de uitkomst van een juiste berekening volgens deze formule.

De kantonrechtersformule luidt A x B x C = vergoeding. Sinds 1 januari 2009 geldt een nieuwe, aangepaste, kantonrechtersformule met een gewijzigde factor A die een ander gewicht toekent aan het aantal dienstjaren. Daardoor komt de vergoeding in de meeste gevallen aanmerkelijk lager uit dan vóór 1 januari 2009 het geval was.

Factor A
In de nieuwe situatie tellen de dienstjaren:
- tot de leeftijd van 35 jaar voor ½ maandsalaris;
- van 35 tot 45 jaar voor 1 maandsalaris;
- van 45 tot 55 jaar voor 1½ maandsalaris;
- vanaf 55 jaar voor 2 maandsalarissen.

Factor B
Factor B bedraagt de maandelijkse vaste bruto beloning. Doorgaans is dit het bruto maandsalaris + 8% vakantietoeslag en andere structurele emolumenten. Variabele beloningselementen worden in principe buiten beschouwing gelaten, als deze van ondergeschikt belang zijn.

Factor C
Factor C is de correctiefactor. Deze factor drukt de verwijtbaarheid van u of uw werkgever uit. Doorgaans wordt de factor op 1 gesteld (bijvoorbeeld in geval van reorganisatie). Wanneer de ontslagreden geheel aan u te wijten valt, kan de factor op 0 worden gesteld en krijgt u dus niets. Is de ontslagreden daarentegen aan uw werkgever te wijten, dan zal de factor op hoger dan 1 worden gesteld. Vanaf 1 januari 2009 zullen kantonrechters bij de invulling van deze factor eveneens rekening houden met de arbeidsmarktpositie van de werknemer en de financiële positie van de werkgever.

Oudere werknemers
Voor werknemers die bijna met pensioen gaan zal bij de bepaling van de vergoeding rekening worden gehouden met de leeftijd waarop zij naar verwachting met pensioen zouden zijn gegaan (kan eventueel lager zijn dan 65 jaar) als er geen sprake was geweest van een beëindiging van het dienstverband door ontbinding.

Vergoeding bij dienstverbanden voor bepaalde duur
Als er sprake is van een overeenkomst voor bepaalde tijd - zonder tussentijdse opzegmogelijkheid - die wordt ontbonden, dan blijft de ontslagvergoeding gelijk aan het salaris over de resterende tijd.

In alle andere gevallen wordt de vergoeding op de normale manier, volgens de nieuwe kantonrechtersformule, berekend.

De hoogte van een vergoeding wegens kennelijk onredelijk ontslag
Hierover bestaat nogal wat verwarring. De Hoge Raad heeft eind 2009 geoordeeld dat de rechter niet zomaar mag uitgaan van de Kantonrechtersformule. Dat betekent concreet dat de rechter bij de beoordeling van een kennelijk onredelijk onstlagvergoeding moet uitgaan van de werkelijk geleden of te lijden schade van de werknemer. De werknemer moet dit aantonen. Is wel aannemelijk dat a) er sprake is van kennelijke onredelijkheid èn b) de werknemer schade lijdt, maar dit valt niet direct te berekenen, dan mag de rechter de hoogte van de schadevergoeding ook schatten.

3. Fiscale gevolgen van de ontslagvergoeding
De fiscale gevolgen van de ontslagvergoeding hangen af van de wijze waarop de vergoeding aan u wordt betaald. Hiervoor zijn de volgende mogelijkheden:

- u laat het netto deel van de vergoeding op uw bankrekening storten
- u laat het bruto bedrag in een lijfrenteverzekering storten
- u laat het bruto bedrag in een (op te richten) stamrecht BV storten

Welke optie voor u het beste is, hangt af van verschillende factoren zoals de hoogte van de vergoeding en uw persoonlijke wensen en omstandigheden.

In bepaalde gevallen moeten de werkgevers een extra heffing van 26% (vanaf 2011 52%) betalen over de ontslagvergoeding. Dit gebeurt alleen als de ontslagvergoeding gebruikt wordt om de periode tot aan het pensioen te overbruggen en het dus eigenlijk om een (verkapte) VUT-regeling gaat. Als de ontslagvergoeding wordt omgezet in een lijfrente dan kan de verzekeraar eveneens geconfronteerd worden met deze strafheffing. Deze extra heffing geldt niet voor ontslagvergoedingen die aangewend worden om de periode tussen twee banen te overbruggen, zoals doorgaans bij reorganisaties het geval zal zijn.